Dağlık Karabağ’daki çatışmalar, 27 Eylül’de başlayan ve 44 gün süren bir savaşın ardından Azerbaycan’ın zaferiyle son buldu. Bu gelişmenin hemen ardından Erivan’da Başbakan Nikol Paşinyan’a yönelik istifa çağrıları yükselmeye başladı.
Azerbaycan, 27 yıl aradan sonra işgalden kurtardığı Ağdam’a girdiğinde, şehirdeki tahribat acı bir manzara sundu. Neredeyse tek bir sağlam yapı kalmayan Ağdam, harabe görüntüsüyle yürekleri burkuyordu.
Rusya, bölgedeki durumu ele almak üzere önemli görüşmelerde bulundu. Bu kapsamda, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Dağlık Karabağ’ın Azerbaycan topraklarının ayrılmaz bir parçası olduğunu vurguladı.
Rossiya 1 televizyonuna konuşan Putin, Ermenistan’ın bu bölgenin bağımsızlığını tanımadığını belirtti. Bu durum, uluslararası hukuka göre hem Dağlık Karabağ’ı hem de çevresindeki bölgeleri Azerbaycan Cumhuriyeti’nin topraklarının bir parçası haline getiriyor.
10 Kasım’da, Putin’in liderliğinde Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve Ermenistan Başbakanı Paşinyan arasında bir anlaşma imzalandı. Bu anlaşma, çatışmaların sona ermesi ve her iki tarafın güçlerinin mevcut mevzilerinde kalması şartını taşıyordu.
Böylece, Azerbaycan, çatışmalar sırasında ele geçirdiği bölgeleri denetimine almış oldu.
Rus yetkililer, bu üçlü bildirinin bölgedeki kalıcı barış için önemli bir adım olduğunu ifade etti. Aliyev, Putin’in “Dağlık Karabağ sorunu” ifadesini bir daha duymamak istediğini belirtti ve kendisinin de aynı duyguları paylaştığını söyledi.
İki ülke arasındaki ilişkilerin barışçıl bir yola girmesi için umutlu olduğunu dile getirdi.
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, bölgedeki bazı güçlerin durumu jeopolitik bir oyun olarak değerlendirmeye çalıştığını, ancak bunun çağdaş değerlerle örtüşmediğini belirtti. Lavrov, tüm çabaların bölge halkının yararına olacağına dikkat çekti.
Anlaşma gereği, Azerbaycan topraklarında bulunan Ermeni sivilleri ve askerlerin bölgeden ayrılmaya devam ettiği de gelen bilgiler arasında yer aldı.
Ermenistan’da, yaşanan yenilginin ardından istifa çağrılarına maruz kalan Başbakan Paşinyan, uzun bir aradan sonra cepheye savaşmaya giden eşiyle birlikte bir cenaze töreninde görüntülendi.
Paşinyan, Dağlık Karabağ’ın yöneticisi Arayik Harutyunyan ile de bir görüşme gerçekleştirdi. Bu görüşmede, çatışmalar sırasında kaçanların geri dönmesi ve bölgedeki normal yaşamın başlaması konuları masaya yatırıldı.
Harutyunyan, şu ana kadar 25 bin Ermeni’nin Dağlık Karabağ’a geri döndüğünü açıkladı ve savaşta ölen askerlerin ailelerine 600 dolar yardım yapılacağını belirtti.
10 Kasım anlaşmasıyla statüsü belirsiz hale gelen Dağlık Karabağ, Ermenistan tarafından bile tanınmamaktadır. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Ermenistan’a verdiği desteği açıkça ifade ederken, bölgeye dikkat çeken bir ziyaret gerçekleştirdi.
Tüm bu gelişmeler, Dağlık Karabağ’daki durumun ne denli karmaşık olduğunu gösteriyor. Bölgedeki geri dönüşler ve normalleşme süreci devam ederken, taraflar arasındaki gerilimlerin ne yönde evrileceği merakla bekleniyor.
