Dağlık Karabağ’da 27 Eylül’de patlak veren çatışmalar, 44 gün sonra Ermenistan’ın yaşadığı ağır yenilgi ile sonuçlandı. Bu kaybın ardından Erivan’da halk, Başbakan Nikol Paşinyan’a karşı büyük bir protesto dalgası başlattı.
Göstericiler, Paşinyan’ın istifasını talep ederek sokaklara döküldü. Azerbaycan, uzun bir aradan sonra tekrar kontrol altına aldığı Ağdam’da acı bir manzarayla karşılaştı.
Şehirde neredeyse tek bir sağlam bina kalmamıştı; harabe görüntüler, bölgenin ne denli yıkıldığını gözler önüne serdi.
Rusya, Azerbaycan ve Ermenistan arasında arabulucu rol üstlenerek önemli görüşmeler gerçekleştirdi. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Dağlık Karabağ’ın Azerbaycan topraklarının ayrılmaz bir parçası olduğunu söyledi.
Putin, Rossiya 1’e verdiği demeçte, Ermenistan’ın bu bölgeyi tanımadığını, bu durumun uluslararası hukuk açısından Azerbaycan’ın haklarını pekiştirdiğini belirtti.
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Putin ile birlikte Ermenistan Başbakanı Paşinyan’ı da kapsayan bir anlaşma imzaladı. Bu anlaşma ile birlikte, çatışmaların başladığı tarihten itibaren iki tarafın da bulundukları noktalarda sabit kalması kararlaştırıldı.
Anlaşmanın şartları gereğince Azerbaycan, çatışmalar sırasında ele geçirdiği yerleşimleri koruma altına aldı.
Rus hükümet üyeleri, barış sürecini desteklemek amacıyla Bakü’ye dönerek Aliyev ile bir araya geldi. Bu görüşmelerin ardından, Aliyev, Putin’in Dağlık Karabağ sorunuyla ilgili umudunu dile getirdiği cümleye katıldığını ifade etti.
Ayrıca, bölgedeki gerilimin sona ermesi ve gelecekte bu konunun sadece kalkınma ve barış bağlamında konuşulmasını umduğunu dile getirdi.
Lavrov’un açıklamalarına göre, üç ülkenin imzaladığı bildiri, bazı kesimler tarafından jeopolitik bir oyun olarak değerlendirilse de, bu durumun çağdaş değerlere aykırı olduğu vurgulandı.
Lavrov, bölgede atılacak adımların öncelikle yerel halkın yararına olduğunu ve dış güçlerin çıkarları için değil, bölge insanlarının refahı için tasarlandığını belirtti.
Dağlık Karabağ’daki çatışmalar sonrasında, bölgedeki Ermeni siviller ve askerler, Azerbaycan topraklarından ayrılmaya devam ediyor. Başbakan Paşinyan, cepheye savaşa giden eşini bir cenaze töreninde görmek üzere katıldığı etkinlikte, istifa çağrılarına karşı durmaya çalıştı.
Ermenistan’daki yerel yönetim temsilcisi Arayik Harutyunyan, çatışmalar sırasında kaçanların evlerine dönmesi ve normal yaşamın yeniden başlaması konularını masaya yatırdı.
Şu ana kadar yaklaşık 25 bin Ermeni’nin Dağlık Karabağ’a geri döndüğü ve savaşta hayatını kaybeden askerlerin ailelerine 600 dolar yardım yapılacağı bilgisi paylaşıldı.
Ancak, 10 Kasım’da imzalanan anlaşma ile statüsü belirsizleşen Dağlık Karabağ, Ermenistan tarafından bile tanınmaz hale geldi.
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, çatışmalar devam ederken Ermenistan’a verdiği desteği vurgulamak amacıyla bölgeyi ziyaret etti. Dağlık Karabağ’daki çatışmaları sonlandıran anlaşmaya rağmen, bölgedeki durum hala belirsizliğini koruyor.
