Dağlık Karabağ’da 27 Eylül’de patlak veren çatışmalar, 44 gün süren bir süreç sonunda Ermenistan’ın ağır bir yenilgisiyle sona erdi. Bu mağlubiyetin ardından Erivan’da halk sokaklara döküldü ve Başbakan Nikol Paşinyan’a yönelik istifa çağrıları günler boyunca devam etti.
Azerbaycan, 27 yıl sonra işgalden kurtardığı Ağdam’a girdi ancak şehirdeki yıkım manzarası gözler önüne serildi. Neredeyse tek bir sağlam yapının kalmadığı bölgenin harabe görüntüsü, izleyenlerin içini acıttı.
Rusya’nın üst düzey yetkilileri, hem Azerbaycan hem de Ermenistan ile kritik görüşmeler gerçekleştirdi. Ancak Paşinyan’ı umutlandıran Rusya’dan gelen haberler pek iç açıcı değildi.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Dağlık Karabağ’ın Azerbaycan topraklarının bir parçası olduğunu ve bu durumu uluslararası hukuk açısından da desteklediğini açıkladı. Rossiya 1 televizyonuna verdiği röportajda, “Ermenistan, Dağlık Karabağ’ın bağımsızlığını tanımadı.
Bu durum, bölgenin Azerbaycan Cumhuriyeti’nin ayrılmaz bir parçası olduğu anlamına geliyor.” dedi.
Zamanla bölgede bu durumu kabullenmek zorunda kalan taraflar, 10 Kasım’da bir anlaşma imzaladı. Bu anlaşma ile çatışmalar sona erdi ve her iki ülkenin güçleri mevcut konumlarını korudu. Azerbaycan, bu vesileyle eline geçirdiği toprakları denetim altına aldı.
Anlaşmanın akabinde, Rusya’dan bir heyet Bakü’ye giderek Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile görüşmeler yaptı. Heyette yer alan Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, bu anlaşmanın bölgedeki barış ve istikrar için büyük bir fırsat sunduğunu ifade etti.
Cumhurbaşkanı Aliyev, Putin’in “Dağlık Karabağ sorunu” ifadesini bir daha duymamak istediğine katıldığını belirtirken, bu sözlerin gerçekleşmesi umudunu dile getirdi.
Kendisi, bu konuda atılan adımların geçmişte yaşanan düşmanlıkların ortadan kaldırılmasına ve ülkeler arasında uzlaşmaya yönelik olması gerektiğini vurguladı. Lavrov ise, imzalanan bildirinin bir jeopolitik oyun olarak yorumlanmasının çağdaş değerlerle bağdaşmadığını ifade etti.
Ermeni siviller ve askerler, Dağlık Karabağ’dan ayrılmaya devam ederken, başkent Erivan’daki protestolar da sürüyor. Başbakan Paşinyan, eşiyle birlikte cepheye giden askerler için düzenlenen bir cenaze töreninde görüntülendi.
İstifa çağrılarına direnen Paşinyan, Dağlık Karabağ’ın yöneticisi Arayik Harutyunyan ile de bir araya geldi. Bu görüşmede, çatışmalar sırasında kaçanların geri dönüşü ve normal yaşamın başlaması gibi konular ele alındı.
Harutyunyan, şimdiye kadar 25 bin Ermeni’nin Dağlık Karabağ’a döndüğünü ve savaşta ölen askerlerin ailelerine 600 dolar yardım yapılacağını açıkladı.
10 Kasım’da imzalanan anlaşma sonrası bölgede statüsü belirsizleşen Dağlık Karabağ, Ermenistan tarafından bile tanınmıyor. Buna rağmen, Fransa Cumhurbaşkanı Macron’un, Ermenistan’a destek vermeye devam ettiğini belirten bir ziyarette bulunması dikkat çekti.
Azerbaycan’a ait topraklarda gerçekleşen bu gelişmeler, bölgedeki tansiyonu artırmaya devam ediyor. Paşinyan’ın bu süreçte nasıl bir yol haritası izleyeceği ise merak konusu. Rusya’nın bölgedeki etkisi, ilerleyen zamanlarda belirleyici olacak gibi görünüyor.
